04/12/2025
Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΡΑΠΛΑΝΗΣΗ ΤΟΥ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΛΛΗΝΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΧΕΙΡΟΤΕΡΕΥΕΙ
Τον Ιούνιο 2026, γίνεται πλήρης εφαρμογή του καν. 2024/1438 σύμφωνα με τον οποίο είναι υποχρεωτική η αναγραφή των χωρών προέλευσης του μελιού και των ποσοστών συμμετοχής τους. Το μέτρο είναι σωστό αλλά η εφαρμογή του χωρίς τις απαραίτητες προϋποθέσεις θα φέρει αρνητικά αποτελέσματα, Συγκεκριμένα, η παραπλάνηση του καταναλωτή, ο αθέμιτος ανταγωνισμός και η αισχροκέρδεια θα αυξηθούν σημαντικά και οι μελισσοκόμοι παραγωγοί θα βρεθούν σε χειρότερη κατάσταση. Αυτό για τους παρακάτω λόγους.
α) Δεν υπάρχει αναλυτική μέθοδος για την επαλήθευση των δηλωμένων χωρών και των ποσοστών συμμετοχής τους στην ετικέτα. Ο καθένας θα αναγράφει ότι θέλει χωρίς να υπάρχει δυνατότητα επαλήθευσης.
β) Οι διοικητικοί έλεγχοι στην Ευρώπη είναι ανεπαρκής. Η νομοθεσία στα σύνορα επιτρέπει την είσοδο νοθευμένου και μη συμμορφούμενου μελιού χωρίς ουσιαστικό φυσικό έλεγχο (δειγματοληψία και ανάλυσης). Ο μόνος έλεγχος που γίνεται είναι σε δικαιολογητικά έγγραφα, τα οποία γίνονται δεκτά χωρίς κανένα προβληματισμό. Δεν υπάρχει ισοζύγιο μελιού και το εισαγόμενο μέλι διατίθεται στα σούπερμάρκετ ως αυθεντικό ή ακόμα και ως τοπικό. Εφαρμόζεται μια διάταξη που δεν μπορεί να ελεγχθεί.
γ) Το κενό ιχνηλασιμότητας. Σύμφωνα με τον Κανονισμό θα εφαρμοστεί κοινό σύστημα ιχνηλασιμότητας για όλες τις χώρες μέλος της ΕΕ μέχρι το 2029 . Αυτό δημιουργεί ένα κενό τεσσάρων ετών, κατά το οποίο οι έμποροι εισαγωγής φθηνού υποβαθμισμένου μελιού, εκμεταλλευόμενοι την απουσία εργαλείων επαλήθευσης θα έχουν αρκετό χρόνο να οργανωθούν στη διακίνηση του φθηνού νοθευμένου μελιού και στην αντιμετώπιση πιθανού ενιαίου συστήματος ιχνηλασιμότητας.
δ) Τα νομοθετικά κενά στην ευρωπαϊκή νομοθεσία παραμένουν και εξακολουθούν να διευκολύνουν την απάτη: Τα νοθευμένα μέλια περνούν τα σύνορα χωρίς εργαστηριακούς ελέγχους, οι αναλυτικές μέθοδοι ανίχνευσης της νοθείας δεν είναι πλήρως επικυρωμένες και είναι ανεφάρμοστοι, δεν υπάρχει αξιόπιστη μέθοδος για την επιβεβαίωση της γεωγραφικής προέλευσης, η αλλαγή σήμανσης εντός της ΕΕ είναι εύκολη, το πιστοποιητικό TRACES εξαφανίζεται μετά το τελωνείο, δεν υπάρχουν εναρμονισμένες κυρώσεις, η απομάκρυνση της ΗMF με φίλτρα ρητίνης και η προσθήκη βιομηχανικών ενζύμων περνά απαρατήρητη, επιτρέπεται η αφαίρεση της γύρης από το μέλι ζαχαροπλαστίας, δεν καθορίστηκε ο ελάχιστος αριθμός γυροκόκκων στα αυθεντικά μέλια , δεν εφαρμόζονται οι απαιτήσεις του καν. 1169/2011 για τις ετικέτες, κ.ά.
Η αδυναμία των μεθόδων ελέγχου, τα νομοθετικά κενά, η παραπλανητική διαφήμιση, τα ψευδή τιμολόγια συνθέτουν ένα ιδανικό περιβάλλον για τον έμπορα εισαγωγής φθηνού μελιού να το διαθέσει με μια σύνθετη ονομασία η οποία δεν θα μπορεί να εξακριβωθεί.
Κάτω από αυτές τις συνθήκες η παραπλάνηση των καταναλωτών πιθανότατα θα επιδεινωθεί αντί να βελτιωθεί .
Το κείμενο είναι γραμμένο από τον καθηγητή του ΑΠΘ, Ανδρέα Θρασυβούλου που έχει αφιερώσει την ζωή του στην μελισσοκομία #
