07/07/2023
စပါး အာဟာရခ်ိဳ့တဲ့ျခင္း ႏွင့္ အဆိပ္သင့္ျခင္း
🌾🌾
🔰 စပါးစိုက္ေတာင္သူႀကီးမ်ား 👩🌾ခင္ဗ်ာ စပါးစိုက္ရာသီမွာ စပါးပင္အတြက္လိုအပ္ေသာအာဟာရဓာတ္မ်ားႏွင့္ ခ်ိဳ့တဲ့မွုလကၡဏာမ်ား ၊ အဆိပ္သင့္မွုလကၡဏာမ်ားကို ႀကိဳတင္ေလ့လာထားမည္ဆိုပါက စိုက္ခင္းအတြင္း အာဟာရဓာတ္နဲ႔ဆိုင္ေသာမ်ားကင္းေဝးၿပီးအထြက္တိုးမွာ ေသခ်ာပါခင္ဗ်ာ။
🔰 သို့ျဖစ္ပါ၍ စပါးပင္ ရွင္သန္ ႀကီးထြားၿပီး အထြက္မ်ားဖို့ဆိုရင္ အာဟာရဓာတ္ ၁၆ မ်ိဳး မျဖစ္မေန လိုအပ္ပါတယ္။
✅ ဒီဓာတ္ေတြကေတာ့ နိုက္ထရိုဂ်င္ဓာတ္၊ ေဖာ့စဖရပ္ဓာတ္၊ ပိုတက္စီယမ္ဓာတ္၊ ကာဗြန္၊ ေအာက္ဆီဂ်င္၊ ဟိုက္ဒရိုဂ်င္ဓာတ္မ်ားနဲ႔ ကယ္လ္ဆီယမ္၊ မဂၢနီစီယမ္၊ ဆာလ္ဖာ၊ ဆီလီကာ၊ သံဓာတ္၊ သြပ္ဓာတ္၊မဂၢနီးစ္၊ ဘိုရြန္၊ ေကာ့ပါးနဲ႔ အလူမီနီယမ္ဓာတ္တို့ ျဖစ္တယ္။ ဒီဓာတ္ ေတြကို အပင္ကလိုအပ္တဲ့ ပမာဏအတိုင္း အသုံးျပဳမွာျဖစ္ပါတယ္။
🔰 ပိုရင္လည္း အဆိပ္ အေတာက္ျဖစ္ၿပီး လိုရင္လည္း ခ်ိဳ့တဲ့မွု ျပႆနာ ၾကဳံရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ိဳ့ဓာတ္ေတြက်ေတာ့ အပင္ကို အဆိပ္သင့္မွုျဖစ္ေစ ပါတယ္။
🔰 နိုက္ထရိုဂ်င္ဓာတ္ဟာ စပါးအတြက္ မရွိမျဖစ္ဓာတ္ပါဘဲ။
✅ ဒါေပမယ့္ လြန္ကဲ ေအာင္သုံးစြဲရင္ေတာ့ အပင္ေတြေလာင္ကၽြမ္း ေသေစတယ္။ ေျမဆီေျမလႊာေတြ ပ်က္ေစတယ္။ ေျမခ်ဥ္ေစတယ္။
✅ စပါးမွာ နိုက္ထရိုဂ်င္ဓာတ္ကို မလိုအပ္ရင္ မေကၽြးဘဲ အေရာင္တိုင္းကတ္ (Leaf Color Chart) အသုံးျပဳတိုင္းတာၿပီး ေအာက္ အရြက္ေတြမွာ နံပတ္ ၃၊ ၄ အဆင့္ဆိုရင္ ေကၽြးစရာမလိုပါဘူး။
🚫 နိုက္ထရိုဂ်င္ ဓာတ္အတြက္ ယူရီးယား ေျမၾသဇာေကၽြးရင္ ယူရီးယား တစ္အိတ္ကို ေျမေဆြးသုံးအိတ္နဲ႔ ေရာေမႊ ေကၽြးတာဟာ ေလလြင့္ေပ်ာက္ဆုံးမွု နည္း ေစတယ္။
✅ နိုက္ထရိုဂ်င္ ဓာတ္ခ်ိဳ့တဲ့ရင္ေတာ့ အပင္ႀကီးထြားဖြံ့ၿဖိဳးမွု ရပ္တန႔္ေစတယ္။ အရြက္ေဟာင္းမ်ား ရြက္ျပားက်ဥ္းၿပီး၊ တိုၿပီးေထာင္မတ္ ေနတယ္။ ပင္ပြား နည္းေစတယ္။ ခ်ိဳ့တဲ့လြန္းရင္ေတာ့ အရြက္ ေတြ ေျခာက္ၿပီးေသကုန္တယ္။
🔰 ေဖာ့စ္ဖရပ္ဓာတ္ခ်ိဳ့တဲ့ပါက စပါးပင္ႀကီးထြားမွု ရပ္တန႔္ေစၿပီး ပင္ပြားနည္းေစတယ္။
✅ ရြက္ႏုမ်ား၊ ရြက္ရင့္ရြက္ေဟာင္းမ်ား ထက္ က်န္းမာသန္စြမ္းတာ ေတြ႕ရၿပီး ခ်ိဳ့တဲ့ မွု လြန္ကဲပါက အရြက္ေဟာင္းမ်ား အညိဳ ေရာင္ေျပာင္းၿပီး ေျခာက္ ေသသြားပါတယ္။
✅အခ်ိဳ့စပါးမ်ိဳးေတြမွာေတာ့ အနီ သို့မဟုတ္ပန္းေရာင္ ေျပာင္းသြားတဲ့ လကၡဏာျပတတ္ ပါတယ္။
🔰 ပိုတက္ရွ္ဓာတ္ ခ်ိဳ့တဲ့ရင္ စပါးပင္ ႀကီးထြားမွုေႏွးၿပီး အပင္ပြားမွု နည္းေစပါ တယ္။
✅အရြက္မ်ားလိပ္ေနၿပီး အစိမ္းပုပ္ ေရာင္ ျဖစ္ေနတယ္။ အရြက္ေဟာင္းမ်ား ထိပ္ဖ်ားမွစ၍ ဝါၿပီးေနာက္ အညိဳေဖ်ာ့ေရာင္ ေျပာင္းကာ ေျခာက္ေသြ႕ ေသသြားပါတယ္။
✅အစိမ္းပုပ္ေရာင္အရြက္မ်ားေပၚတြင္ အညိဳေရာင္ အစက္အေျပာက္မ်ားေတြ႕ရၿပီး အႏွံ မ်ား အဆံမျပည့္ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။
🔰 စပါးမွာ ကယ္လ္စီယမ္ခ်ိဳ့တဲ့ပါက စပါးအရြက္မ်ား အျဖဴေရာင္ လိပ္တြန႔္မွုျဖစ္ ေစတယ္။ အပင္ႀကီးထြားခ်ိန္တြင္ ေျခာက္ေသသြားေစပါတယ္။
🔰 မဂၢနီစီယမ္ဓာတ္ခ်ိဳ့ တဲ့ပါက စပါးပင္ႀကီးထြားမွု၊ အပင္ပြားမွု ထိခိုက္ေစတယ္။ စပါးရြက္မ်ား တြန႔္လိမ္ ေကာက္ေကြးေနပါတယ္။ေအာက္ရြက္မ်ား လိေမၼာ္ဝါေရာင္ေျပာင္းလၽွင္ တျဖည္းျဖည္း ေျခာက္ ေသသြားပါတယ္။
🔰 ဆာလ္ဖာဓာတ္ ခ်ိဳ့တဲ့ပါက စပါးေအာက္ရြက္ေဟာင္းမ်ားဝါေစၿပီး တစ္ပင္လုံးလည္း ဝါေစပါတယ္။ စပါးပင္ ပုေစတယ္။ အႏွံဂုတ္မလြတ္ေစဘဲ ရင့္မွည့္မွု ေနာက္က်ေစပါတယ္။တစ္ႏွံပါ ေအာင္ေစ့လည္း ေလ်ာ့နည္းေစပါတယ္။ ဆာလ္ဖာဓာတ္ခ်ိဳ့တဲ့ တဲ့ လယ္ေျမကို ေႏြ ထယ္ေရးထိုးၿပီး ေျမလွန္ထားဖို့ လိုပါတယ္။
🔰 သြပ္ဓာတ္၊ သံဓာတ္၊ မဂၢနီးစ္ဓာတ္၊ ဘိုရြန္နဲ႔ ေကာ့ပါး၊ ဆီလီကာဓာတ္ေတြဟာ လည္း စပါးအထြက္တိုးေရးအတြက္ အထူးလိုအပ္တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံရွိ လယ္ေျမအေတာ္မ်ားမ်ားမွာ သြပ္ဓာတ္ ခ်ိဳ့တဲ့တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ 🚫🚫 အထူးသျဖင့္ ေျမငန္၊ေရဝပ္ေျမ၊ ဆားေပါက္ေျမမ်ားမွာ သြပ္ဓာတ္ခ်ိဳ့တဲ့တာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ၾသဂဲနစ္ပါဝင္မွုနည္းေသာ သဲဆန္ေျမ မ်ားတြင္ ကန႔္ဓာတ္ခ်ိဳ့တဲ့ မွုကို ေတြ႕ရပါတယ္။
🔰 သြပ္ဓာတ္ခ်ိဳ့တဲ့ေသာ လယ္ေျမအတြက္ ဇင့္ဆာလ္ဖိတ္ တစ္ဧက သုံးေပါင္ ထည့္ေပး နိုင္ပါတယ္။ ဇီဝေျမၾသဇာ ၉၀ ဂရမ္ကိုေရႏွင့္ေဖ်ာ္၍ ပ်ိဳးပင္မ်ားမစိုက္မီ ပ်ိဳးျမစ္ကို စိမ္၍ စိုက္ပ်ိဳးပါက ပို၍ထိေရာက္တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ေျမခ်ဥ္ကိန္း နိမ့္တဲ့ ေျမေတြမွာသံဆိပ္ သင့္ျခင္းျဖစ္တာ ေတြ႕ရပါတယ္။
🚫🚫 သံဆိပ္သင့္ရင္ စပါးပင္နီၿပီး တိုေနတတ္ ပါတယ္။ လယ္သမားႀကီး မ်ားက နီတို့ျဖစ္တယ္လို့ေျပာၾကပါတယ္။ သံဆိပ္သင့္ရင္ စပါးရြက္ဖ်ားမွစၿပီး အညိဳစက္ေျပာက္မ်ား ျဖစ္ၿပီး က်ယ္ျပန႔္လာကာ ေပါင္းစပ္သြားပါ တယ္။ အဆိပ္သင့္မွု ျပင္းထန္ရင္ စပါးရြက္ လယ္ေၾကာမ်ား ခရမ္းညိဳေရာင္ ေျပာင္းသြား ပါတယ္။
✅ သံဆိပ္သင့္တဲ့ေျမကို ေႏြထယ္ေရး လွန္ပါ၊ ထုံးထည့္ပါ၊ ေရဝပ္ရင္ ေရထုတ္ပစ္ပါ၊ ပိုတက္စီယမ္ေျမၾသဇာ ေကၽြးပါ။ (PH) မနိမ့္ေစရန္ ဂ႐ုစိုက္ျပဳျပင္ပါ။
🔰 ဘိုရြန္ဓာတ္ အဆိပ္သင့္မွု ဟာ စိုက္ၿပီးေျခာက္ပတ္မွာ အရြက္ ေဟာင္းထိပ္မ်ား အဝါေရာင္ေဖ်ာ့ေဖ်ာ့စျဖစ္ လာပါတယ္။
🔰 လြန္ကဲလြန္းလာပါက ေနာက္ ႏွစ္ပတ္မွ ေလးပတ္အၾကာမွာ ရြက္နား တစ္ေလၽွာက္ အေရာင္မညီကြက္ၾကားမ်ားတျဖည္းျဖည္းညိဳမဲလာၿပီး ညိဳေမာင္းေရာင္ အစက္မ်ား ျဖစ္ေပၚေစပါတယ္။ ေရဝပ္ပါက ေရထုတ္ပစ္ပါ။ ေႏြထယ္ေရးလွန္ပါ။
ေတာင္သူလယ္သမားႀကီးမ်ား အားလုံး သီးႏွံေတြအထြက္တိုးလို့ လူမွုစီးပြားဘ၀ ဖြံ့ၿဖိဳးတိုးတက္ၾကပါေစလို့ ဆုမြန္ေကာင္း ေတာင္းလ်က္ . . .
ေအာင္ဆန္း (စိုက္ပ်ိဳးေရး)
#စပါး
