17/05/2026
๐๐ก๐ ๐๐๐ฆ๐ง ๐ญ๐ฌ ๐๐๐ฌ๐ฆ ๐ก๐ ๐ง๐๐ข๐ก, ๐ฃ๐๐ฅ๐๐ง๐๐ก๐ ๐ก๐!
ุงูุญู
ุฏ ูููุ ูุจุนุฏ:
Lumipas ang dalawang buwan mula nang lumisan ang buwan ng Ramadan, at marahil ay humina nanaman ang pananampalataya ng ilan, o ng karamihan.
At ALHAMDULILLAH, kabilang sa biyaya ni Allah (Subhanahu wa taala) sa Kanyang mga alipin, ay ang pagtangi Niya ng mga panahon na dito ay pinapalakas at hinuhubog ang pananampalataya ng mga muslim. At ito nga, na paparating na ang isa sa mga panahon na ito, na ito ang UNANG SAMPUNG-ARAW NG BUWAN NG DHUL HIJJAH.
๐ผ๐ฃ๐ ๐ฟ๐๐ช๐ก ๐๐๐๐๐๐ ๐๐ฎ ๐๐ฃ๐ ๐จ๐๐ฎ๐๐ฃ๐ ๐๐ช๐ก๐๐ฃ๐ ๐๐ช๐ฌ๐๐ฃ ๐ฃ๐ ๐ฉ๐๐ค๐ฃ. ๐๐๐๐ ๐จ๐๐๐๐๐๐ฃ, ๐ฅ๐๐๐ ๐๐ฉ๐๐ฅ๐ค๐จ ๐ฃ๐ ๐ฟ๐๐ช๐ก ๐๐๐๐๐๐ ๐๐ฎ ๐ฅ๐๐ฅ๐๐จ๐ค๐ ๐๐ฃ๐ ๐๐ช๐๐๐ง๐ง๐๐ข, ๐ฃ๐ ๐จ๐๐ฎ๐ ๐ฃ๐๐ข๐๐ฃ๐ ๐ช๐ฃ๐๐ฃ๐ ๐๐ช๐ฌ๐๐ฃ ๐ฃ๐ ๐ฉ๐๐ค๐ฃ.
๐ผ๐ฉ ๐๐ฃ๐ ๐ช๐ฃ๐๐ฃ๐ ๐จ๐๐ข๐ฅ๐ช๐ฃ๐-๐๐ง๐๐ฌ ๐ฃ๐ ๐ฟ๐๐ช๐ก ๐๐๐๐๐๐ ๐๐ฃ๐ ๐จ๐๐ฎ๐๐ฃ๐ ๐ฅ๐๐ฃ๐๐ ๐-๐ข๐๐๐๐ฃ๐๐ข ๐ฃ๐ ๐ข๐๐ ๐๐ง๐๐ฌ ๐จ๐ ๐ก๐ค๐ค๐ ๐ฃ๐ ๐ฉ๐๐ค๐ฃ.
Sinabi ni Allah (Subhanahu wa taala):
๏ดฟููุงูููุฌูุฑู * ููููููุงูู ุนูุดูุฑู๏ดพ [ุงููุฌุฑ: 1 - 2]
โSumpa man sa (pamamagitan ng) Fajr, at sa (pamamagitan ng) sampung gabi (ng unang sampung-araw ng Dhul Hijjah).โ
At ang pagsumpa na iyan, ay nangangahulugan ng kadakilaan at kainaman ng mga araw na ito.
At sinabi naman ng Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam):
ยซุฃูููุถููู ุฃููููุงู
ู ุงูุฏูููููุง ุงูุนูุดูุฑู.ยป [ุตุญูุญ ุงูุชุฑุบูุจ ูุงูุชุฑููุจ: 1150]
Ang pinakamainam na mga araw ng mundo ay ang sampo (na unang araw ng Dhul Hijjah).โ
At ang kainaman na iyan ay saklaw niya ang umaga at gabi ng mga araw na ito. Maliban sa mga gabi ng huling sampung-araw ng Ramadan, sapagkat ang mga ito ay mas mainam kaysa sa mga gabi ng unang sampung-araw ng buwan ng Dhul Hijjah.
[Yundhar: Majmuโ Al-fatawa: 25/287, Sharho Azzad lish Shenqeetiy: 108/5]
Sinabi ni Ibn Hajar (Rahimahullah):
ยซููุงูููุฐูู ููุธูููุฑูุ ุฃูููู ุงูุณููุจูุจู ููู ุงูู
ูุชูููุงุฒู ุนูุดูุฑู ุฐูู ุงููุญูุฌููุฉูุ ููู
ูููุงูู ุงูุฌูุชูู
ูุงุนู ุฃูู
ููููุงุชู ุงููุนูุจูุงุฏูุฉู ูููููุ ูููููู ุงูุตููููุงุฉูุ ููุงูุตููููุงู
ูุ ููุงูุตููุฏูููุฉูุ ููุงููุญูุฌููุ ููููุง ููุชูุฃูุชููู ุฐููููู ููู ุบูููุฑููู.ยป [ูุชุญ ุงูุจุงุฑู: 2/460]
โAt ang siyang malinaw, na ang dahilan ng kainaman ng unang sampung-araw ng Dhul Hijjah, ay dahil sa pagkaipon ng mga pangunahing pagsamba dito, na ito ang Salah, ang Ayuno, ang Sadaqah, at ang Hajj, na ito ay hindi nagaganap sa iba sa kanya.โ
Isinalaysay ni Ibn Abbas (RadiyAllahu anhu) na sinabi ng Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam):
ยซู
ูุง ู
ููู ุฃูููุงู
ู ุงูุนูู
ููู ุงูุตููุงููุญู ููููููุง ุฃูุญูุจูู ุฅูููู ุงูููู ู
ููู ููุฐููู ุงูุฃููููุงู
ู.ยป -ููุนูููู ุฃููููุงู
ู ุงูุนูุดูุฑู-ุ ููุงูููุง: ููุง ุฑูุณูููู ุงููููุ ููููุง ุงูุฌูููุงุฏู ููู ุณูุจูููู ุงููููุ ููุงูู: ยซููููุง ุงูุฌูููุงุฏู ููู ุณูุจูููู ุงููููุ ุฅููููุง ุฑูุฌููู ุฎูุฑูุฌู ุจูููููุณููู ููู
ูุงูููู ููููู
ู ููุฑูุฌูุนู ู
ููู ุฐููููู ุจูุดูููุกู.ยป [ุตุญูุญ ุฃุจู ุฏุงูุฏ: 2107]
โWalang mga araw, na ang mabuting gawain sa mga ito ay lubos na kaibig-ibig kay Allah, maliban sa mga araw na ito (ang unang sampung-araw ng Dhul Hijjah).โ Sinabi nila: O Rasulullah, maging ang Jihad para sa landas ni Allah (ay mas mainam ang mabuting gawain sa mga araw na ito)? Sinabi Niya: โMaging ang Jihad para sa landas ni Allah, maliban sa lalaking inilabas ang sarili niya at yaman niya, at hindi na nakabalik mula doon kasama ang mga ito.โ
Ibig sabihin, magiging mainam at magkakaroon ng saysay para sa atin ang mga araw na ito, sa pamamagitan ng pagpuno nito ng mga pagsamba para kay Allah.
๐๐ง ๐ก๐๐ฅ๐๐ง๐ข ๐ ๐๐ ๐ฃ๐๐๐ฆ๐๐ ๐๐๐ก๐ ๐๐๐ฃ๐๐ง ๐๐ฆ๐๐๐๐๐ก๐-๐๐๐๐ก๐ ๐ข ๐๐๐๐ฌ๐๐ก ๐ก๐ ๐๐๐๐๐๐ ๐ฆ๐ ๐จ๐ก๐๐ก๐ ๐ฆ๐๐ ๐ฃ๐จ๐ก๐-๐๐ฅ๐๐ช ๐ก๐ ๐๐๐จ๐ ๐๐๐๐๐๐:
๐น1. ๐๐ผ๐๐๐ผ๐๐ผ๐๐ผ๐๐ผ ๐ผ๐ ๐๐ผ๐๐๐ผ๐๐ผ๐๐ผ๐๐ผ๐๐ผ ๐๐ผ ๐๐๐ผ ๐๐๐๐ฝ๐๐๐๐ผ ๐๐ ๐ผ๐๐๐ผ๐. Tulad ng mga obligadong SALAH. Isagawa sa mga takdang oras, at isagawa nang mahusay. Sa mga kalalakihan ay isagawa ang mga ito sa masjid. Tulad rin ng pagsasagawa ng obligadong HAJJ para sa mga taong may kakayahang pisikal at pinansyal.
At bago natin banggitin ang ilan pang pagsamba, ay dapat nating malaman, na ang una nating bibigyan ng halaga sa mga pagsamba, ay kung ano ang inubliga saatin ni Allah (Subhanahu wa taala).
Nabanggit sa Hadeeth Kudsiy, na sinabi ni Allah:
ยซููู
ูุง ุชูููุฑููุจู ุฅูููููู ุนูุจูุฏูู ุจูุดูููุกู ุฃูุญูุจูู ุฅูููููู ู
ูู
ููุง ุงูููุชูุฑูุถูุชู ุนููููููู.ยป [ุงูุจุฎุงุฑู: 6502]
โHindi sa Akin nagpalapit ang Aking alipin ng pagsamba na mas kaibig-ibig sa Akin (ang paggawa nito), maliban sa inubliga Ko sa kanya.โ
Sinabi ni Shaykh Ibn Baz (Rahimahullah):
ยซููุจูุนูุถู ุงููููุงุณู ููุฌููููููู ููุฌูุชูููุฏู ููู ุงููููููุงูููู ููููุถููููุนู ุงูููุฑูุงุฆูุถูุ ููุฐูุง ุฌููููู ููุจููุฑู.ยป [ุดุฑุญ ุฑูุงุถ ุงูุตุงูุญููุ ุจุงุจ ุงูู
ุฌุงูุฏุฉ]
โAng ilan sa mga tao, dahil sa kamangmangan niya, ay nagsusumikap sa mga hindi obligado, at pinapabayaan ang obligado, iyan ay kamangmangan na malaki.โ
At may nasabing panuntunan (Qaidah) na:
ยซุงูููุฑูุถู ุฃูููุถููู ู
ููู ุงูููููููู.ยป
โAng Obligado ay mas mainam kaysa sa Hindi obligado.โ
Ang ibig sabihin, ay kung ano ang inubliga satin ni Allah ay mas mainam, at may mas malaking gantimpala kaysa sa mga bagay na hindi obligado, ito man ay Salah, o Ayuno, o Hajj, at iyan ay napagsang-ayunan.
[Yundhar: Mawsu-atol Qawaid Al-fiqhiyyah: 8/25]
๐น2. ๐๐ผ๐๐๐ผ๐๐ผ๐๐ผ๐๐ผ ๐๐ ๐๐๐ผ ๐๐๐๐๐ผ๐ ๐๐ผ ๐๐ผ๐๐ผ๐. Tulad ng Salato Ad-duha, Rawatib, Tahajjud, at Witr.
(Marahil ay mula nang lumisan ang Ramadan, ay marami saatin ang hindi na nakapag-tahajjud, SubhanAllah!)
๐น3. ๐๐ผ๐-๐ผ๐ผ๐๐๐๐ ๐๐ผ ๐๐๐ผ ๐ผ๐๐ผ๐ ๐๐ผ ๐๐๐. Mula sa pagpasok ng Dhul Hijjah hanggang sa ARAW NG ARAFAH (ููู
ุนุฑูุฉ), ika-9 ng buwan.
At ang pinakamahalagang mapag-ayunuhan sa mga araw na ito ay ang ARAW NG ARAFAH. Sinabi ng Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam) na gantimpala nito ay:
ยซูููููููุฑู ุงูุณููููุฉู ุงููู
ูุงุถูููุฉู ููุงููุจูุงููููุฉู.ยป [ู
ุณูู
: 1162]
โKapatawaran sa taon na lumipas at sa taon na darating.โ
At hindi maaaring mag-ayuno sa Araw ng Arafah ang mga nagsasagawa ng Hajj, at gayundin na hindi maaaring mag-ayuno sa ARAW NG EID, ika-10 ng Dhul Hijjah.
๐ USAPIN:
May nabanggit na Hadeeth ni Aโesha (RadiyAllahu anha) na Kanyang sinabi:
ยซู
ูุง ุฑูุฃูููุชู ุฑูุณูููู ุงูููู ุตููููู ุงูููููู ุนููููููู ููุณููููู
ู ุตูุงุฆู
ูุง ุงูุนูุดูุฑู ููุทูู.ยป [ุตุญูุญ ุฃุจู ุฏุงูุฏ: 2108]
โHindi ko nakita ang Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam) na nag-aayuno sa Ashโr (Sampung-araw ng Dhul Hijjah) kailanman.โ
Iyan ay sinagot ng mga Ulama nang tulad ng mga sumusunod:
UNA: Ang Hadeeth ni Ibn Abbas na naturan sa itaas na tumutukoy sa pagpaparami ng mabuting gawain sa unang sampung-araw ng Dhul Hijjah, ay hadeeth na nag-uulat sa SALITA ng Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam), at ang Hadeeth ni Aโesha ay hadeeth na nag-uulat sa KILOS ng Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam), at kapag nagkasalungat ang salita at kilos, ay uunahin ang salita. Sapagkat ang kilos ay maaaring natatangi lamang sa Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam).
[Yundhar: Tafreeg Ashreetah Mutafarriqah lish Shaykh Al-albaniy (Bish Shamelah): 57/9]
PANGALAWA: Maaaring kung bakit hindi ito isinasagawa ng Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam) ay dahil sa pangamba Niya na baka maging obligado ito.
[Yundhar: Fat-hol Bariy: 2/460]
PANGATLO: Hindi dahil hindi nakita ni Aโesha, ay patunay na ito na hindi nag-aayuno ang Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam) sa mga araw na ito, dahil ang pamamalagi ng Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam) kay Aโesha ay isang araw lamang sa loob ng siyam na araw, at ang ibang araw ng Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam) ay sa Kanyang ibang asawa. O kaya naman ay maaaring pinag-aayunuhan ng Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam) ang ilan lamang dito sa ibang panahon, at pinag-aayunuhan ang lahat ng ito sa ibang panahon.
[Yundhar: Al-majmoโ lin Nawawiy: 6/387 - 388]
PANG-APAT: Ayon sa naturang Hadeeth ni Ibn Abbas, ay kaibig-ibig kay Allah ang mga mabuting gawain sa mga araw na ito, at ang pag-aayuno ay walang duda na kabilang ito sa mga mabubuting gawain.
[Yundhar: Naylol Awtar: 4/283]
๐น4. ๐๐ผ๐๐ฝ๐ผ๐ฝ๐ผ๐๐ผ ๐๐ ๐๐๐โ๐ผ๐. At sa may buwanang-bisita ay maaari parin namang magbasa ng Qurโan, subalit hindi niya maaaring hawakan ang Mus-haf ng direktahan. Ibig sabihin ay kailangang may mamagitan sa kanyang kamay at ng Mus-haf na anumang bagay, tulad ng guwantes, o tela. O kaya naman ay magbasa na lamang sa cellphone.
๐น5. ๐๐ผ๐-๐๐ผ๐๐ฝ๐๐๐ (Pagsabi ng: Allahu Akbar Allahu Akbar, La ilaha illAllahu Allahu Akbar, Allahu Akbar wa lillahil hamd). At iyan ay may dalawang klase:
UNANG KLASE: MUTLAQ: Ito ang pag-takbeer ng walang natatanging oras. Mula sa pagpasok ng Dhul Hijjah, hanggang sa bago ang Magrib ng huling araw ng MGA ARAW NG TASHREEQ (ุฃูุงู
ุงูุชุดุฑูู). Mag-takbeer habang naglalakad, o nasa sasakyan, o nasa opisina, o nasa palengke, atbp. Siyempre, maliban sa lugar na hindi maaaring isambit ang mga Adhkar, tulad sa mga palikuran.
(Ang Mga araw ng Tashreeq ay sa ika-11, ika-12, at ika-13 ng Dhul Hijjah.)
IKALAWANG KLASE: MUQAYYAD: Ito ang pag-takbeer sa mga natatanging oras. Na ito ay tuwing matatapos ang obligadong Salah, mula sa FAJR ng Araw ng Arafah hanggang sa ASR ng huling araw ng Mga araw ng Tashreeq. At sasabihin ito matapos ang pagsabi ng โAllahumma antassalam, wa minkassalam, tabarakta ya dhal jalal wal ikramโ. O kaya naman ay matapos nang ganap ang mga Adhkar. At sa mga araw na ito ay tuloy parin ang MUTLAQ.
๐น6. ๐๐ผ๐๐๐ผ๐๐ผ๐๐ผ๐๐ผ ๐๐ ๐๐ฟโ๐๐๐๐ผ๐. At iyan ay maaaring isagawa mula sa Araw ng Eid, matapos ang Salatol Eid, hanggang bago ang Magrib ng huling araw ng Mga araw ng Tashreeq. At in sha Allah ay atin itong talakayin ng tangi sa ibang Post.
๐น7. ๐๐ผ๐๐๐ผ๐๐ผ๐๐ผ๐๐ ๐๐ ๐ผ๐ฟ๐๐๐ผ๐. Tulad ng pagsabi ng โLa ilaha illAllahโ, Astagfirullahโ, โAlhamdulillahโ, โAllahu Akbarโ, atbp.
๐น8. ๐๐ผ๐๐๐ผ๐๐ผ๐ฟ๐ผ๐๐ผ๐. At ang pinaka-mainam na patutunguan nito ay ang pamilya, matapos ay ang mga kamag-anak, mas malapit sa iyo ay mas mainam, kung ang mga ito ay nangangailangan.
๐น9. ๐ฟ๐๐ผ๐. Lalo na sa nabanggit na mga oras na ito ay katanggap-tanggap, tulad sa gabi, kahit anong oras sa gabi. Bago pumasok ang Fajr, o huling bahagi ng gabi. Sa mga sujud, at hindi lamang sa huling sujud, kahit saang banda. Bago mag-salam sa Salah. Sa pagitan ng Adhan at Iqamah. At matapos ang Asr sa araw ng Jumuah hanggang sa paglubog ng araw.
๐น10. ๐ผ๐ฉ ๐๐ฃ๐ช๐ข๐๐ฃ๐ ๐๐๐ฌ๐๐๐ฃ๐ ๐ข๐๐๐ช๐ฉ๐, ๐ฉ๐ช๐ก๐๐ ๐ฃ๐ ๐ข๐๐จ ๐ฅ๐๐๐ฅ๐๐ฅ๐๐๐ช๐ฉ๐ ๐จ๐ ๐ฅ๐๐ ๐๐ ๐๐ฉ๐ช๐ฃ๐๐ค ๐จ๐ ๐ข๐๐ ๐ข๐๐๐ช๐ก๐๐ฃ๐ ๐๐ฉ ๐จ๐ ๐ข๐๐ ๐ ๐๐ข๐๐-๐๐ฃ๐๐ , ๐ค ๐ฉ๐ช๐ก๐๐ ๐ฃ๐ ๐ฅ๐๐๐จ๐๐จ๐๐ก๐๐ ๐ฃ๐ ๐ ๐๐๐ก๐๐ข๐๐ฃ, ๐ค ๐ฉ๐ช๐ก๐๐ ๐ฃ๐ ๐ฅ๐๐๐๐๐๐ฃ๐ ๐ข๐๐จ ๐ข๐๐๐ช๐ฉ๐๐ฃ๐ ๐ ๐๐ฅ๐๐ฉ-๐๐๐๐๐ฎ, ๐๐ฉ๐๐ฅ.
๐น11. ๐๐ฉ๐ช๐ง๐ค ๐๐ฉ ๐๐จ๐๐ข๐ ๐๐ฃ๐ ๐ฅ๐๐ข๐๐ก๐ฎ๐ ๐จ๐ ๐ข๐๐ ๐๐๐ฃ๐๐ฉ๐ค๐ฃ๐ ๐๐๐ฌ๐๐๐ฃ. Sinabi ng Rasulullah (SallAllahu alayhi wa sallam):
ยซู
ููู ุฏูููู ุนูููู ุฎูููุฑู ูููููู ู
ูุซููู ุฃูุฌูุฑู ููุงุนููููู.ยป [ู
ุณูู
: 1893]
โSinuman ang magturo ng kabutihan, ay mayroon siyang tulad ng gantimpala ng nagsagawa nito.โ
ูุงููู ุฃุนูู
.
โ๏ธ: ๐บ๐๐๐๐๐ ๐จ๐๐๐ ๐ด. ๐ท๐๐๐
๐๐๐๐
==========================================
Bukas ng Maghrib magsasagawa ng Moon-sighting ang Saudi Arabia.
Kung makita ang Hilal ng Dhul Hijjah ay nangangahulugan na sa Lunes ang unang araw ng Dhul Hijjah. At kung hindi naman ay magiging sa Martes.
