20/04/2026
အီဂျစ်နိုင်ငံ မြောက်ပိုင်း ဆိုင်းနိုင်း (Sinai) ဒေသမှာ ရှေးဟောင်းသုတေသနပညာရှင်တွေက အဝိုင်းပုံသဏ္ဌာန်ရှိတဲ့ ထူးခြားတဲ့ ဘုရားကျောင်းဟောင်းတစ်ခုကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့တဲ့အကြောင်း တင်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။
ဒီတွေ့ရှိချက်ရဲ့ စိတ်ဝင်စားစရာ အချက်အလက်တွေကတော့ -
* **တည်နေရာ:** ရှေးဟောင်းမြို့တော် Pelusium (ယခု Tell el-Farama) ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီနေရာဟာ အီဂျစ်ရဲ့ အရှေ့ဘက်နယ်စပ်မှာရှိပြီး ယဉ်ကျေးမှုပေါင်းစုံ ဆုံစည်းရာ ဗဟိုချက်လည်း ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။
* **ထူးခြားတဲ့ ပုံစံ:** ဘုရားကျောင်းဟာ အချင်း ၃၅ မီတာ (၁၁၅ ပေခန့်) ရှိတဲ့ အဝိုင်းပုံ စင်္ကြံ/ကန် (Basin) ပုံစံဖြစ်ပြီး ရဲတိုက်နီ (Red Brick) တွေနဲ့ တည်ဆောက်ထားတာပါ။ အီဂျစ်မှာ ဒီလို အဝိုင်းပုံစံ ဘုရားကျောင်းမျိုးဟာ အလွန်ရှားပါးပါတယ်။
* **ရေနဲ့ ဆက်နွယ်တဲ့ ထုံးတမ်းစဉ်လာများ:** ဒီဘုရားကျောင်းဟာ နိုင်းမြစ် (Nile) ရဲ့ အရှေ့ဘက်အကျဆုံး မြစ်လက်တက်တစ်ခုနဲ့ တိုက်ရိုက်ဆက်သွယ်ထားတဲ့ ရေမြောင်းစနစ်တွေ၊ ရေကန်တွေ ရှိနေတာကို တွေ့ရပါတယ်။ ဒါကြောင့် ရေကို အခြေခံတဲ့ သန့်စင်ခြင်း သို့မဟုတ် ဘာသာရေးဆိုင်ရာ ထုံးတမ်းစဉ်လာတွေ (Sacred Water Rituals) အတွက် အသုံးပြုခဲ့တာဖြစ်နိုင်တယ်လို့ ပညာရှင်တွေက ယူဆကြပါတယ်။
* **ကိုးကွယ်သည့် နတ်ဘုရား:** ဒီဘုရားကျောင်းဟာ အဆိုပါမြို့ရဲ့ အစောင့်အရှောက်နတ်ဘုရား ဖြစ်နိုင်တဲ့ "Pelusius" အတွက် ရည်စူးထားတာလို့ ယူဆရပါတယ်။ Pelusius ဆိုတဲ့ အမည်ဟာ ဂရိဘာသာစကား "ရွှံ့ညွန်" (Mud/Clay) ကနေ ဆင်းသက်လာတာဖြစ်လို့ နိုင်းမြစ်ရဲ့ မြေဆီလွှာနဲ့ အသက်သွေးကြောကို ကိုယ်စားပြုတဲ့ နတ်ဘုရားဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
* **သက်တမ်း:** ဒီအဆောက်အအုံကို ခရစ်တော်မပေါ်မီ ၂ ရာစု (2nd Century B.C.) ဝန်းကျင်က တည်ဆောက်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး ခရစ်သက္ကရာဇ် ၆ ရာစု (6th Century A.D.) အထိ နှစ်ပေါင်း ၈၀၀ နီးပါး ကြာရှည်စွာ အသုံးပြုခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။
* **အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် အပြောင်းအလဲ:** ၂၀၁၉ ခုနှစ်က စတင်တူးဖော်စဉ်မှာ ဒီနေရာကို အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ ရုံးခန်း (Senate Council) လို့ ထင်ခဲ့ကြပေမယ့် နောက်ပိုင်း တူးဖော်မှုတွေနဲ့ နှိုင်းယှဉ်လေ့လာမှုတွေအရ ဘာသာရေးဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံဖြစ်ကြောင်း အတည်ပြုနိုင်ခဲ့တာပါ။
ဒီတွေ့ရှိချက်ဟာ အီဂျစ်၊ ဂရိနဲ့ ရောမ ယဉ်ကျေးမှုတွေ တစ်ခုနဲ့တစ်ခု ဘယ်လို ရောယှက်နေထိုင်ခဲ့ကြတယ်ဆိုတာကို ပြသနေတဲ့ သက်သေတစ်ခုပဲ ဖြစ်ပါတယ်။
