19/01/2025
แสงยูวี (อัลตร้าไวโอเล็ต) กับการเลี้ยงสัตว์เลื้อยคลาน🦎
โดย หมอแก้ว (ผศ.น.สพ.ดร.สมโภชน์ วีระกุล)
ที่ต้องหยิบเรื่องนี้มาเขียนอีกครั้ง ก็เพราะว่าการเลี้ยงสัตว์เลื้อยคลานมีมากขึ้น ทั้งนี้ยังรวมไปถึงสัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำ ปลา และพืชที่ต้องการแสงยูวี
ผมเคยเขียนเรื่องการเลี้ยงสัตว์เลื้อยคลานเมื่อสิบปีก่อน และในนั้นรวมไปถึงการใช่หลอดไฟเพื่อให้สัตว์ได้รับแสงยูวีที่เหมาะสม การเขียนในครั้งนั้นเป็นช่วงทีผมกำลังศึกษาการอนุรักษ์เต่าเหลืองหรือเตาเพ็กที่หมู่บ้านกอก และงูจงอาง ที่หมู่บ้านโคกสง่า ก่อนที่จะมีการสร้างสวนเพาะเลี้ยงอย่างจริงจังอย่างเช่นที่เห็นในปัจจุบัน
จึงเกิดหนังสือขึ้นสามเล่ม แยกเป็นคู่มือเต่าบกและการเลี้ยง งูจงอางและการเลี้ยง สำหรับสำนักงานการท่องเที่ยวไปศึกษารายละเอียด จะได้จัดทำแผนในการอนุรักษ์อย่างเหมาะสม และเล่มที่สามคือเรื่องคลีนิกโรคสัตว์เลื้อยคลานสำหรับสัตวแพทย์ เล่มนั้นก็เขียนขึ้นอย่างละเอียดพอสมควร สาหรับการบรรยายของสมาคมผู้ประกอบการบำบัดโรคสัตว์ และสอนน้องๆ ในครั้งแรก ซึ่งจะหาได้ยากตามห้องสมุดคณะสัตวแพทย์ หรือหยิบยืมกันได้
แต่เพราะถ่ายเหตุว่า มีบางประเด็นที่อยากจะสรุปง่ายๆ สำหรับคนที่อยากจะเลี้ยงสัตว์เหล่านี้ถึงความว่าเป็นของแสงยูวีที่เราต้องจัดให้ และจะเลือกใช้แบบไหน ยี่ห้อไหนดี อริมภบท เรื่อยเปื่อยเช่าเรื่องกับดีกว่า...
แสงยูวีจะมีความยาวคลื่นแสงระหว่าง 200 mm ถึง 400 nm และมันจะยังแตกออกเป็นสามชนิดจามช่วงความยาวคลื่นแสง ได้แก่ แสง UVC 200-280 nm, UVB 280-320 nm และ UVA 320-400 nm ที่ต่ากว่าแสงยูวี ก็จะเป็นแสง X-ray จะยาวกว่าก็จะเป็นช่วงแสงที่สามารถมองเห็นด้วยตาเปล่า เช่น แสงอินฟราเรด ซึ่ง UVA นั่นก็มองเห็นได้
แสง UVA
คือช่วงแสงที่เรายังมองเห็นได้ มีความสำคัญกับสัตว์และมนุษย์ครับ แสงนี้จะกระตุ้นให้เกิดการกินอาหาร เกิดกิจกรรมตามธรรมชาติ เช่น การออกหากิน หรือการหลับพักผ่อน แล้วแต่ ว่าเป็นสัตว์หากินยามใด การผสมพันธุ์ และอื่นๆ
คือช่างแสงที่สำคัญมาก แดเป็นช่วงที่เราไม่สามารถมองเห็น แสงชนิดนี้จะกระตุ้นให้ร่างกายมีการสังเคราะห์ไวตามิน D3 ซึ่งเราท่านทราบกันดีว่ามีผลต่อเมตาบอลิซินของการสร้างกระดูก
แต่อย่างไรก็ตามงูส่วนใหญ่นั้น ไม่ได้ต้องการแสงยูวีชนิดนี้ เพราะจะได้รับไวตามิน D3 จากดับของเหยื่อ
แต่ก็ยังมีงูบางชนิดที่ต้องการนะ และหลายๆ ยังไม่มีข้อมูลแน่ชัด ผู้เลี้ยงก็ต้องศึกษาเป็นชนิดๆ ไป เช่น พวกไพธอนนี่ก็ต้องการแสง UVB รวมไปถึงเตาและกิ่งก่าทั้งหลายนั้นต้องการ UVB จึงขาดไม่ได้เลย
ส่วนสัตว์ครึ่งบกครึ่งน้้ำยังไม่ชัดเจน แต่รายงานส่วนใหญ่กล่าวว่าไม่ต้องการแสงชนิดนี้ เพราะฉะนั้นไม่ว่าท่านจะเลี้ยงแบบไหนอย่างไร พึงทราบว่าแหล่งของไวตามินมาจากสองทาง คือ จากแสง และจากอาหาร ก็ต้องจัดเตรียมให้พร้อมทั้งสองทางเสมอ
UVC
คือช่างแสงที่มองไม่เห็นเช่นกัน แต่ดูเหมือนว่าจะไม่จำเป็นสำหรับเหล่าสัตว์เลื้อยคลานครับ เพราะแสงนี้ส่วนใหญ่จะใช้ในห้องผ่าตัด ห้องที่มีโอกาสติดเมื่อ หรือตู้เขี่ยเชื้อในห้อง ทดลอง เพราะสามารถทำลายแบคทีเรียได้ และเป็นอันตรายต่อเรา หากความเช่มขั้นสูงมากๆ
แหล่งของยูวีอยู่ที่ไหน
• แสงอาทิตย์เป็นแหล่งสำคัญ
หากเสียงกลางแจ้งก็ไม่จําเป็นต้องใช้หลอดไดใดเข้ามาช่วย แต่ถ้าเลี้ยงในร่ม ที่จําเป็นอย่างยิ่งเลย จําเป็นอย่างไร
ืื ผมยกตัวอย่างเคสอีกัวน่า อีกัวน่าเป็นตัวที่มีปัญหาเรื่องเมตาบอลักของกระดูกง่ายมากๆ เมื่อเจ้าของให้แสงไม่เหมาะสม ทั้งไม่เคยโดนแดดเลย หรือไสหลอดไฟที่ให้ ความยาวคลื่นแสงไม่พอเหมาย หรือไม่มี UVB ไม่เกิน 6 เดือน อีก๊วน่าตัวนั้นจะเริ่นกระป่ากกระเบียก ตกราว ตกดึก แบ่งขาหัก พอจะซ่อมกระดูกมันก็ยาก เพราะบางมากๆ แล้ว หลอดอะไรล่ะที่มันเหมาะสม...
หลายคนเมื่อคิดจะเลี้ยงก็อาจจะเดินตามตลาด ร้ายขายหลอดไฟ แม้กระทั่งจตุจักร และอาจจะโดนหลอกขาย เพราะอยากซื้อ ไม่มีความรู้ และคนขายก็อยากขาย และอาจจะไม่มีความ เข้าใจจริงๆ
สิ่งที่เราต้องตระหนักให้มากคือ หลอดไฟทั่วไปที่เป็นหลอดอินแคนเดสเช่นที่ทั้งหลายไม่ได้ให้แสง UVB อาจจะเหมาะกับงูหลายๆ ชนิดที่ต้องการแค่ความร้อนสร้างความอบอุ่น (เพราะเป็นสัตว์เลือดเย็น อุณหภูมิร่างกายเปลี่ยนไปตามสิ่งแวดล้อม)
บางยี่ห้อเขียนไว้เลยว่า Reptile incandescent light นั่นแหละเราจะยิ่งเข้าใจผิดไปใหญ่ และเชื่อใจอย่างสนิทท์เดียว แบบนี้ไม่เหมาะกับเตาและกิ่งกาแน่ๆ หากจะกล่าวเป็นภาษา ชาวบ้าน ก็อาจจะบอกว่ามันไม่ Full spectrum ค่านี้ก็คือ มันต้องมีทั้งแสงยูวี A และB นั่นเอง
หลอดที่เรายังมันใจว่าให้แสงยูวีแน่ๆ คือฟลูออเรสเซ็นส์ แต่ก็จะเลื่อนว่าไม่ไข่หลอดชนิดนี้ทุกชนิดให้แสง UVB เพราะเขาก็อาจจะหาอะไรปิดกับแสงชนิดนี้ ให้มันลดลงในขนาดที่ไม่ ท่าร้ายคน ซึ่งก็อาจจะมีความเข้มไม่พอสาหรับการสังเคราะห์ไวตามิน D3
นอกจากนี้หลอดที่ว่าไช่แล้ว สมบูรณ์ที่สุด แต่เมื่อนำมาติดตั้ง ดันเอาไปซ่อนในพลาสติก จะใสหรือมีสีก็ตาม แสง UVB ถูกกรองหายไปเกือบร้อยเปอร์เซ็นต์ แล้วจะมีประโยชน์อะไร ส่วนใหญ่จึงเป็นตะแกรงกั้นไว้เท่านั้น สำหรับพวกที่ชอบปืนป่ายเท่านั้นแหละ
อีกอย่างที่สำคัญคือระยะจากหลอดไฟถึงจุดที่สัตว์จะมาอาบแดดหรืออาบแสงนี้สำคัญเหมือนกัน แบบไอเดียลสมบูรณ์แบบเลยคือระยะ 12 นิ้ว (300 mm) รวมไปถึงอายุการไช้งานของ หลอด แม้จะให้แสงแต่ความเสื่อมของ UVB ทีเรามองไม่เห็นเกิดขึ้นเร็ว
Line : https://page.line.me/684vewfw
Follow IG :
https://www.instagram.com/kwuncumratphatthana
🌸 🦔🐏🐇🐷🐁🐒🐹🦊🐿🐕🐈🦢🐓🦜🐢🐍
👨⚕ #รักษาสัตว์เลี้ยงทุกชนิด
💉
👩⚕️ #เอ็กซเรย์ดิจิตอล
👩🏼⚕️ #อัลตร้าซาวด์
🩸 #ตรวจเลือดรู้ผลทันที
🩸 #บริการถ่ายเลือด
🩹 #ศัลยกรรมเนื้อเยื่ออ่อน
🩺 #ศัลยกรรมกระดูก
🌡 #แอดมิดสัตว์ป่วยฉุกเฉิน
🛌 #แอดมิดสัตว์ป่วยขั้นวิกฤต
👁 #คลินิกโรคตา
❣️ #คลินิกโรคหัวใจ
#เกร็ดความรู้สุขภาพสัตว์
#โรงพยาบาลสัตว์ขวัญคำ
#หมอเอกโซติก
#หมอสารพัดสัตว์
#เชื้อราในนก
สอบถามข้อมูล นัดหมายสัตวแพทย์
จองกรง ฝากเลี้ยง ฝากรักษา
Tel: 020024949
Mobile: 0838873925
Location: https://goo.gl/maps/HGGNcoiQS3xtP6RE7
เวลาทำการ 08.00-23.00 น.🥰
