04/08/2026
การส่งออกผลิตภัณฑ์อาหารไทยสู่ตลาดจีน: โอกาส กฎหมาย และขั้นตอนที่ผู้ประกอบการควรรู้
ประเทศจีนเป็นหนึ่งในตลาดเป้าหมายสำคัญของสินค้าเกษตรและอาหารไทย เนื่องจากมีฐานผู้บริโภคขนาดใหญ่ กำลังซื้อสูง และผู้บริโภคให้ความสำคัญกับอาหารที่มีคุณภาพ ปลอดภัย ตรวจสอบย้อนกลับได้ และมีภาพลักษณ์ด้านสุขภาพมากขึ้น โดยเฉพาะผลไม้สด ผลไม้แปรรูป อาหารพร้อมรับประทาน เครื่องดื่มเพื่อสุขภาพ อาหารฟังก์ชัน ขนมสุขภาพ และผลิตภัณฑ์จากวัตถุดิบธรรมชาติของไทย ทั้งนี้ ข้อมูลภาครัฐไทยระบุว่าจีนยังเป็นตลาดส่งออกสินค้าเกษตรสำคัญของไทย โดยผลไม้ไทยมีสัดส่วนสูงในตลาดนำเข้าผลไม้ของจีน โดยเฉพาะทุเรียน มังคุด และมะม่วง
อย่างไรก็ตาม การส่งออกอาหารไปจีนไม่ได้พิจารณาเพียง “สินค้าอร่อย” หรือ “มีนวัตกรรม” เท่านั้น แต่ต้องผ่านข้อกำหนดด้านความปลอดภัยอาหาร การขึ้นทะเบียนผู้ผลิต การตรวจสอบฉลาก มาตรฐานสินค้า และเอกสารนำเข้าอย่างครบถ้วน กฎหมายหลักที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ กฎหมายความปลอดภัยอาหารของจีน มาตรการกำกับดูแลความปลอดภัยอาหารนำเข้า–ส่งออกของศุลกากรจีน และระบบขึ้นทะเบียนผู้ผลิตอาหารต่างประเทศกับสำนักงานศุลกากรจีน หรือ GACC โดยจีนได้ปรับระบบการขึ้นทะเบียนผู้ผลิตอาหารต่างประเทศใหม่ ภายใต้ Decree No. 280 ซึ่งมีผลตั้งแต่วันที่ 1 มิถุนายน 2026 แทนระบบเดิมตาม Decree No. 248 โดยเน้นการจัดกลุ่มความเสี่ยงของสินค้า การต่ออายุทะเบียน และข้อกำหนดต่อสถานประกอบการที่เกี่ยวข้องกับอาหารส่งออกไปจีน
ผู้ประกอบการไทยจึงควรเริ่มจากการตรวจสอบว่าสินค้าของตนอยู่ในกลุ่มที่ต้องได้รับการรับรองจากหน่วยงานรัฐไทยก่อนยื่นต่อ GACC หรือสามารถยื่นเองผ่านระบบ Single Window ของจีนได้ จากนั้นต้องเตรียมระบบการผลิตให้สอดคล้องกับมาตรฐาน เช่น GMP, HACCP, ISO 22000 หรือมาตรฐานเฉพาะสินค้า พร้อมจัดทำเอกสารด้านความปลอดภัย เช่น ใบรับรองสุขอนามัย ใบรับรองแหล่งกำเนิดสินค้า ใบรับรองการขายเสรี ผลวิเคราะห์สินค้า ฉลากภาษาจีน และเอกสารการขนส่ง โดยฉลากอาหารนำเข้าจีนต้องมีข้อมูลสำคัญ เช่น ชื่อสินค้า ส่วนประกอบ ปริมาณสุทธิ วันผลิต วันหมดอายุ ประเทศผู้ผลิต ผู้นำเข้า วิธีเก็บรักษา และข้อมูลผู้ผลิตตามมาตรฐานฉลากอาหารของจีน
ขั้นตอนสำคัญในการส่งออกอาหารไปจีน ได้แก่ 1) วิเคราะห์ตลาดและเลือกกลุ่มสินค้าเป้าหมาย 2) ตรวจสอบพิกัดศุลกากรและข้อกำหนดเฉพาะสินค้า 3) ขึ้นทะเบียนผู้ผลิต/ผู้ส่งออกกับ GACC 4) ตรวจสอบสูตร ส่วนผสม วัตถุเจือปนอาหาร และสารตกค้างตามมาตรฐานจีน 5) จัดทำฉลากภาษาจีนและเอกสารรับรอง 6) เลือกผู้นำเข้า ตัวแทนจำหน่าย หรือช่องทางออนไลน์ เช่น Tmall, JD, Douyin และแพลตฟอร์ม Cross-border E-commerce 7) ส่งออกและผ่านพิธีการศุลกากรจีน 😎 ติดตามผลการจำหน่ายและรักษามาตรฐานสินค้าอย่างต่อเนื่อง
กล่าวโดยสรุป ตลาดจีนยังมีโอกาสสูงสำหรับผลิตภัณฑ์อาหารไทย โดยเฉพาะสินค้าที่มีจุดขายด้านคุณภาพ สุขภาพ ความปลอดภัย วัตถุดิบธรรมชาติ และอัตลักษณ์ไทย แต่ความสำเร็จขึ้นอยู่กับการเตรียมความพร้อมด้านกฎหมาย มาตรฐาน เอกสาร ฉลาก และพันธมิตรทางการค้า ผู้ประกอบการควรวางแผนตั้งแต่ระดับโรงงานจนถึงช่องทางจำหน่าย เพื่อให้สินค้าไทยเข้าสู่ตลาดจีนได้อย่างมั่นคงและยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
1. General Administration of Customs of the People's Republic of China (GACC). (2026). Regulations on Registration Administration of Overseas Production Enterprises of Imported Foods (Decree No. 280). สืบค้นจาก https://bs.china-embassy.gov.cn/eng/sggg/202604/t20260409_11888783.htm
2. สำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ (มกอช.). (2568). จีนแก้ไขกฎระเบียบฉบับใหม่ว่าด้วยการขึ้นทะเบียนผู้ผลิตอาหารนำเข้าจากต่างประเทศ (Decree No. 280). สืบค้นจาก https://warning.acfs.go.th/warning-news/ctdw2511010
3. สำนักงานศุลกากรแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน. (2569). ประกาศกรมศุลกากร ฉบับที่ 27 ปี 2026 (ประกาศเรื่องที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินการตาม "ระเบียบสาธารณรัฐประชาชนจีนว่าด้วยการบริหารจัดการการจดทะเบียนผู้ผลิตอาหารนำเข้าจากต่างประเทศ") สืบค้นจาก https://www.cceeccic.org/1385474724.html
4. General Administration of Customs of China (GACC). China Import Food Enterprise Registration (CIFER) System. สืบค้นจาก https://cifer.singlewindow.cn
5. United States Department of Commerce. China – Labeling/Marking Requirements. สืบค้นจาก https://www.trade.gov/knowledge-product/china-labelingmarking-requirements
6. Food Exporter Register สืบค้นจาก https://www.gacc.app/food-exporter-registration #
7. Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO). National Food Safety Standard: General Rules for Nutrition Labelling of Prepackaged Foods (GB 28050-2025). สืบค้นจาก https://www.informea.org/en/content/legislation/national-food-safety-standard-general-rules-nutrition-labelling-prepackaged
8. กองอาหาร. (2566). การขึ้นทะเบียนผู้ผลิตอาหารที่ส่งออกอาหารไปยังสาธารณรัฐประชาชนจีน ตามระเบียบฉบับใหม่ของจีน ฉบับที่ 248. สืบค้นจาก https://food.fda.moph.go.th/for-entrepreneurs/export-china