09/11/2025
DAY 9 – THE COURAGE TO BEGIN - KHÔNG CẦN HOÀN HẢO ĐỂ BẮT ĐẦU
Bạch Trà: Bột Bạch Trà Hoang Dã – Nghệ thuật Điểm Trà thời Tống
- - - - - - - -
“Đừng đợi khi tay vững mới dám bắt đầu. Chính khi tay còn run, trái tim mới thật. Hành trình không đẹp vì nó dễ mà vì ta đã dám đi.”
- - - - - - - -
Hôm nay, tôi đang chuẩn bị cho buổi trải nghiệm cuối tuần mang tên“Điểm một chén hoa, hoạ một chén Tâm” về Nghệ thuật Điểm Trà thời Tống. Trên bàn la liệt trà cụ, cầm chiếc chổi tre tôi thấy mình như trôi ngược về một một buổi chiều thu ở Bắc Kinh, nơi tôi hiểu tâm thế để bắt đầu.
Năm ấy, tôi đặt chân đến Bắc Kinh với trái tim đầy rối rắm. Tôi đã đọc nhiều, học nhiều, nhưng mọi hiểu biết về trà vẫn chỉ như những mảnh ghép chưa được sắp xếp hoàn hảo. Mỗi dòng trà, mỗi trường phái, mỗi triết lý, tất thẩy đều cuốn hút, nhưng lại làm tôi lạc lối. Tôi cứ loay hoay đi tìm “cái đúng”, mà quên đi cái “cốt lõi” là gì.
Chiều thu ấy xào xạc gió, trong một ngõ nhỏ lặng thinh giữa lòng Bắc Kinh cổ kính, tôi có duyên được gặp thầy – một người đàn ông ngoài năm mươi, thong thả như gió, mái tóc bạc cột nhẹ phía sau, ánh mắt sáng tựa nước hồ thu, lời nói thưa nhưng không thừa một chữ. Thầy là người đa tài, am hiểu nhiều lĩnh vực, nhưng chọn trà để tu dưỡng và lan tỏa.
Nắng xuyên qua khung cửa sổ sẫm màu vào căn phòng phủ đầy thư pháp, cổ cầm và sách. Trên chiếc bàn gỗ lê mộc mạc, thầy điểm một chén trà mời tôi thưởng thức. Hương trầm thoang thoảng quyện cùng tiếng nước sôi rì rầm như tiếng suối chảy ngang giấc mơ.
Thầy đun nước bằng chiếc ấm bạc nhỏ. Nước sôi đúng độ thì rót sang bình Nhữ Diêu cũ kỹ. Bột trà được gạn qua rây lụa, múc vào bát Kiến Diêu. Tay thầy cầm chổi tre, đánh bột trà trong nước nóng, tạo lớp bọt mịn trắng như tuyết nổi bật trên bề mặt chén. Mỗi động tác đều nhẹ nhàng chuẩn xác, không một tiếng động thừa.
Tôi nhìn theo từng cử động của thầy, buột miệng hỏi:
- “Thưa thầy, vì sao người xưa phải đánh bột trà thành bọt mà không để nó tự lắng?”
Thầy mỉm cười, nhưng mắt vẫn dõi theo dòng nước đang rót:
- “Lặng quá thì không hiện. Động quá thì lại vỡ. Trong Đạo Gia, cái gì “quá” đều không tốt. Cái quý giá chính là sự quân bình vừa đủ. Đối với Điểm Trà thời Tống, trà được nghiền thành bột và được khuấy bằng chổi tre trong nước nóng để tạo nên lớp bọt hương trắng mịn. Muốn bọt lên đẹp phải đánh đều tay. Nếu quá mạnh tay sẽ tạo bọt lớn, dễ vỡ, trà mất hương và vị đắng.
Tôi thử làm theo. Tay vụng về. Bọt nổi to rồi vỡ, hương vừa dậy đã tan. Tôi khẽ thở dài:
- “Thưa thầy, con làm hỏng rồi.”
Thầy chỉ cười:
- “Không có hỏng, chỉ là chưa đủ nhịp. Trà cũng như con người, không cần hoàn hảo để bắt đầu. Không cần thành công ngay từ lần thử đầu tiên. Chỉ cần bạn đặt tâm vào thứ bạn làm, mọi thứ sẽ tự tìm về quỹ đạo của nó.”
Thầy rót thêm nước vào chén, rồi vừa đánh trà vừa giảng tiếp:
- “Trà cần được đánh lên, thao tác đánh là động, chén trà đứng yên là tĩnh. Khi đánh trà là động nhưng động đủ để đánh thức. Tâm ta thì cần tĩnh, đủ tĩnh để giữ lại. Không mạnh, không yếu, không nhanh, không chậm. Lấy chừng mực là đạo. Nếu tâm xao động, tay run nhịp loạn, bọt không đều, dễ vỡ. Ngược lại, nếu tâm định lực đều, bọt sẽ lên mịn màng. Và chính trong sự tĩnh của chén trà, lại có động lực chuyển hoá là làn hương.“
Tôi lặng người đi … Hương trà chậm rãi lan toả khắp không gian như một tiếng thở nhẹ.
Thầy đặt chén trà trước mặt tôi, bọt trắng nổi lên, mịn và mềm như mây vắt qua đỉnh núi. Thầy chậm rãi nói:
- “Người học Đạo, khi uống trà, không chủ sự cầu kỳ hay cố gắng để đạt được điều gì đó. Họ đơn thuần uống thuận theo tự nhiên, hoà mình trong sự uyển chuyển của trời đất, không cưỡng cầu, không can thiệp quá nhiều. Với họ, trà là cách trở về với bản chất, sống hài hoà cùng nhịp chảy của vạn vật, như gió thổi qua ngọn cây, như nước chảy qua từng phiến đá. Trong khi đó, người học Phật, khi uống trà, không để lòng bị cuốn theo vị ngon hay hình thức. Họ uống để soi lại chính mình, để lắng lại những vọng tưởng, trở về với hơi thở, với tâm ý trong sáng và tỉnh thức. Suy cho cùng, dù từ Đạo hay từ Phật, cả hai đều gặp nhau ở một điểm “Tĩnh tại trong tâm”. Và đôi khi, chỉ cần một chén trà, nếu đủ tĩnh lặng, đủ chân thành cũng có thể phản chiếu hình bóng mình trong đó.
Tôi thử đánh lại một lần nữa. Trong tiếng thở của lò than, gió bên ngoài khẽ lùa qua song cửa lay nhẹ tấm màn lụa. Tôi hít thở một sâu, tập trung vào từng động tác. Lần này, bọt mịn dần, hương bạch trà lan toả. Tôi nâng chén lên nhấp một ngụm trà, vị ban đầu đắng nhè nhẹ, rồi ngọt thanh lan ra nơi đầu lưỡi như tiếng chuông ngân giữa thinh không.
Ánh sáng nhạt dần trên sàn gỗ, tiếng gió thưa dần sau vòm lá. Thầy không nói thêm gì. Nhưng buổi điểm trà hôm ấy, đối với tôi, như một bài thiền ngắn – nơi từng giọt nước, từng động tác, từng khoảng lặng đều trở thành lời dạy vô ngôn giúp tôi quán chiếu nhiều điều.
Ngụm trà ngày ấy, đến giờ tôi vẫn còn nhớ. Vị đắng chạm lưỡi, rồi tan dần thành ngọt, hương thơm dừng lại ở khoảng giữa, như một bản đàn cổ cầm, mỗi nốt ngân lên rồi lặng đi trong sự trọn vẹn của chính nó. Vị trà đổi tầng từng chút một, như hành trình con người đi qua năm tháng: khởi đầu gập ghềnh, rồi chậm rãi lắng đóng, cuối cùng chỉ còn sự trong sáng và nhẹ tênh.
Thời gian qua, tôi đã mải miết đi tìm một khởi đầu hoàn hảo, một thời điểm “đúng” để bắt đầu điều mình tin. Nhưng hoá ra, điều “đúng” ấy không nằm ở đâu khác ngoài chính giây phút khi ta dám đặt tay lên, dám thử, dám sai và vẫn giữ vững quyết tâm.
Thầy từng nói: “Mỗi bát trà là một lần khởi hành. Cứ bước đi đi, vì ngay cả bước chân đầu tiên cũng đã là một phần của sự hoàn hảo.” Điều tuyệt vời không nằm ở việc ta làm sao để bát trà đạt độ hoàn mỹ, mà ở khoảnh khắc ta đủ tin để đi theo lộ trình của riêng nó. Giống như đời người, khi ta thôi nôn nóng, cưỡng cầu, mọi điều tự nhiên sẽ theo đúng quỹ đạo.
Giờ đây, khi đặt lại chổi tre lên bàn, tôi nghe tiếng nước sôi khe khẽ. Hơi nước cuộn lên, hương trà phảng phất. Tôi đánh thử một bát trà cho buổi diễn tập hôm tới. Bọt nhỏ, đều, trắng muốt như hoa tuyết. Tôi mỉm cười mãn nguyện. Hóa ra, hành trình không đẹp vì nó dễ, mà đẹp vì ta đã dám đi, dám học, dám sai, dám kiên nhẫn để trưởng thành. Hôm nay, trong lớp bọt trắng mịn, tôi thấy chính mình, bình yên, hiện hữu và đủ đầy.
Nitearapy - Being well with tea!
∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹∹
𓏬 𓄹 𓄹 NINH TRÀ 𓄼 𓄼 𓏬
Tâm An Tĩnh, Sống An Vui
↷ 03.9911.8388
↷ Địa chỉ : A0608, lầu 6, Tòa nhà Republic Plaza 18E Cộng Hòa, Phường Tân Sơn Nhất, Tp.Hồ Chí Minh.
https://ninhtra.com
